Napisane przez: Renata Kwinta | Październik 9, 2011

Czas velcro

Przed wakacjami kupiłam nową, pojemną, letnią torebkę z klapką zapinaną na rzepy – znane wszystkim, dwa przylegające do siebie paski mechatego szorstkiego materiału. Przy odpinaniu klapki robią trochę hałasu. Dobry patent, chroni przed autobusowymi złodziejami. Lato szybko zleciało, nadeszła jesień, i moja zapobiegliwa mama kupiła już zimowe buty, wygodnie zapinane na rzepy. Czy jest wśród Was ktoś, kto nie ma ani jednej rzeczy zapinanej na rzepy? Czy jest ktoś, kto nie wie, jak wygląda rzep?


Wykształcające się rzepy łopianu pajęczynowatego Arctium tomentosum Mill. W Polsce występują jeszcze trzy gatunki: łopian większy Arctium lappa L., mniejszy A. minus (Hill) Bernh. i gajowy Arctium nemorosum Lej. & Courtois. Rzepy tworzą się w lipcu i sierpniu, zatem obecny czas to już czas nie samych rzepów, ale zapinanych na rzepy coraz cieplejszych kurtek i butów. Zresztą czas rzepów rozpoczął się jeszcze w ubiegłym stuleciu…

Czepiasz się jak rzep psiego ogona – to też chyba znane wszystkim przysłowie. I coś tu jest na rzepie, przepraszam, na rzeczy, konkretnie – na psie. Rzep to owocostan łopianu  z rodziny astrowatych zwanego też w Małopolsce dziadami lub łopuchami. Owocostanu, nie owocu, bo kolczasta kulka powstała, w trakcie rozwoju rośliny, z całego kwiatostanu – koszyczka. I to właśnie taki owocostan, taki „dziad” przyczepia się haczykowatymi łuskami wyrastającymi z jego okrywy. Pełny jest małych owoców – niełupek. Przeniesiony na zwierzęcej sierści, nogawce spodni albo bucie zapewnia gatunkowi zdobycie nowych terenów. Sprytne…

To samo pomyślał zapewne w 1941 r. Georges de Mestral, szwajcarski inżynier, który wybrał się ze swoim psem na polowanie w Alpy. Obaj powrócili z gór oblepieni rzepami owocujących wówczas łopianów. Inżynier miał jednak na myśli nie rozszerzanie zasięgu geograficznego rośliny, ale mechanizm pozwalający zielonym kulkom przyczepiać się do ubrań. Jako człowiek obdarzony szczególną wyobraźnią techniczną (w wieku 12 lat stworzył i opatentował model samolotu) i zmysłem praktycznym (jak to Szwajcar), rozpoczął prace nad stworzeniem sztucznych rzepów nadających się na zapięcia. Pomyślcie tylko, Europa ogarnięta wojną; w czerwcu Niemcy zaatakowały Związek Radziecki; w grudniu Japończycy zbombardują amerykańską bazę floty w Pearl Harbor i wojna nabierze globalnego charakteru, a tu jakiś nawiedzony wynalazca zajmuje się dziadami. Trochę zresztą trwała ta pozorna zabawa (http://en.wikipedia.org/wiki/Velcro), ale przyniosła de Mestralowi i patent na nowy system zapięć nazwany velcro, i płynące dzięki niemu pieniądze.

Velcro jest chyba najsłynniejszym przykładem zastosowania tzw. rozwiązań biomimetyki (bioniki), nauki wykorzystującej w praktyce rozwiązania występujące w naturze (http://en.wikipedia.org/wiki/Bionics). Chyba – bo chociaż od lat używam zapinanych na rzepy toreb i portfeli, noszę kurtki i buty z rzepami, to jednak, także od lat pracując przy różnych komputerach użytkowanych przez różne osoby o różnym stylu pracy, odnoszę wrażenie, że najbardziej znaczącym, globalnym rozwiązaniem bionicznym są wirusy komputerowe. Ale to jest blog o roślinach – wszelkie wirusy precz! No, chyba że takie, które służą otrzymywaniu roślin o jakich się wcześniej nikomu nie śniło, choć to już zupełnie inna historia, o której opowiem kiedy indziej. Teraz pora spać, już minęła północ. Zakładam na moją poduszkę nową powłoczkę zapinaną na rzep. O, jak to dobrze! Nigdy nie lubiłam guzików w poszewkach – często drapały twarz przy odwracaniu poduszki. A rzepy, ukryte pod listwą materiału drapią tylko siebie nawzajem. No i jak tu nie czepiać się tematu rzepów jak rzep psiego ogona?


Responses

  1. Wielkie brawa za wpis o mniszku lekarskimniesłusznie nazwanym mleczem w pewnym czasopiśmie! Też jestem czepialska w podobnych kwestiach.

    • Witam! W mowie potocznej można odpuścić takie rzeczy. Profesjonalna gazeta powinna być wzorem pod względem poprawności języka i fachowości. Z drugiej strony – bez takich wpadek świat byłby mniej śmieszny… Pozdrawiam. Swoją drogą, ma Pani na blogu ładne zdjęcia i sympatyczne notki🙂.


Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Log Out / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Log Out / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Log Out / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Log Out / Zmień )

Connecting to %s

Kategorie

%d bloggers like this: